هوش مصنوعی و بازتعریف حرفه معلمی؛ از تهدیدهای فناورانه تا فرصت‌های تحول آموزشی

دانلود مقاله

دانلود PDF مقاله

PDF · 579.3 KB

تاریخ انتشار: 1405

محل انتشار: مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی

دوره 3، شماره 6

بازدید: 4

زبان: فارسی

هوش مصنوعی و بازتعریف حرفه معلمی؛ از تهدیدهای فناورانه تا فرصت‌های تحول آموزشی

چکیده

گسترش شتابان هوش مصنوعی و به‌ویژه ظهور ابزارهای هوش مصنوعی مولد، یکی از مهم‌ترین تحولات فناورانه عصر حاضر است که ابعاد مختلف زندگی انسان را تحت تأثیر قرار داده و نظام آموزش و پرورش نیز از این تحول بی‌نصیب نمانده است. ورود هوش مصنوعی به محیط‌های آموزشی، صرفاً به معنای اضافه شدن یک ابزار فناورانه جدید به مجموعه ابزارهای آموزشی نیست؛ بلکه این فناوری می‌تواند شیوه تولید و دسترسی به دانش، طراحی آموزشی، تدریس، یادگیری، ارزشیابی، ارتباط معلم و دانش‌آموز و حتی تعریف حرفه معلمی را دستخوش تغییر کند. در چنین شرایطی، یکی از پرسش‌های اساسی نظام آموزشی این است که با گسترش هوش مصنوعی، نقش و جایگاه معلم چه تغییری خواهد کرد و چگونه می‌توان از ظرفیت‌های این فناوری بدون تضعیف ابعاد انسانی و تربیتی آموزش بهره گرفت؟پژوهش‌های داخلی نشان می‌دهند که استفاده مؤثر از هوش مصنوعی نیازمند تحول در دانش، مهارت و نگرش معلمان است و شایستگی‌هایی مانند دانش فناوری هوش مصنوعی، مهارت‌های عملیاتی، دانش پداگوژیکی، مهارت‌های تحلیلی و انتقادی، دانش اخلاقی و حقوقی، مهارت‌های ارتباطی و توسعه حرفه‌ای مداوم اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کنند (اکرمی و قادری، ۱۴۰۳). از سوی دیگر، هوش مصنوعی می‌تواند فرصت‌هایی همچون شخصی‌سازی یادگیری، تولید محتوای آموزشی، ارائه بازخورد سریع، تحلیل داده‌های آموزشی و کاهش فعالیت‌های تکراری معلمان را فراهم کند؛ اما هم‌زمان چالش‌هایی مانند وابستگی فناورانه، کاهش اصالت یادگیری، اطلاعات نادرست، نقض حریم خصوصی، سوگیری الگوریتمی، نابرابری دسترسی، کاهش تعاملات انسانی و ابهام در مسئولیت‌پذیری ایجاد می‌کند (رضائی و تکلو، ۱۴۰۴).

کلیدواژه‌ها

هوش مصنوعی، حرفه معلمی، تحول آموزشی، معلم افزوده‌شده، سواد هوش مصنوعی، یادگیری شخصی‌سازی‌شده، ارزشیابی، اخلاق حرفه‌ای.

اطلاعات و ابزارهای مقاله

لینک ثابت:
https://mail.minare.ir/articles/journal/MDOI-02-2026.0447
تاریخ نمایه‌سازی: 15 شهریور 1405

استناد به این مقاله

بهبود، محمد ; مقدم، نیلوفر ; ماماش سرگز، ندا ; فتحی آبادی، فاطمه.(1405).هوش مصنوعی و بازتعریف حرفه معلمی؛ از تهدیدهای فناورانه تا فرصت‌های تحول آموزشی.مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی3(6).